Biz de eskiden derinlik falan bulunmazdı. Dümdüzdük. Dümdüz edilmeden önceleri yani. Derneklerimizde sağcı, solcu Çerkesler düğünlerde birlikte dans eder, geri kalan zamanlarında birbirlerine girerek, döverek geçirirlerdi zamanlarını.

Asıl ana grubumuz ise “yarın sabah döneceğiz, aman hazırlıklı olun” diyen kesimdi. Hep bizleri Türkiye’nin sorunlarına bulaşmamak için uyaran, “aman sakın siz karışmayın, nasılsa döneceğiz, bize ne Türkiye’nin demokratikleşmesinden” diyerek bizleri bir anlamda tehlikelerden kurtaran kesimdi nihayetinde. Otuz yıl geçti, dönememiş olsak da onlar sayesinde şeşen, kafe ve wuig oyunlarının kurdu olmuş, geceler sayesinde dil ve kültürel değerlerimiz yaşatmayı başarmıştık. Bu efendiliğimizin anında farkına varan Türkiye devlet yetkilileri de "Bu Çerkeslerin dilleri yok oluyor, dillerini serbestçe konuşup, yazabilsinler, öğretebilsinler" diye kanunlarda düzenlemeler yapmışlardı. Yoksa kötü niyetli insanların söylediği "Kürtlerin mücadelesi sayesinde" bu hakların verildiği iddialarının hiçbir gerçekçi nedenleri yoktu.

Artık çağ değişmekte idi. Biz Çerkeslerde "Türkiye’de ekmeğe yapılan zammın aslında biz Çerkesleri de etkilediğini (dönecek olsak da)" gören kesimler artmaya başladı. Oysa;

- Kardeş nerelisin?
- Vallahi ben Uzunyaylalıyım, Adige’yim sigosh…
- Aaaa… Söylesene be kardeşim, sen nasılsa döneceksin, sana ekmek eski fiyatlan. Senin vergileri de artırmayalım. İşin yoksa sana öncelik verelim, diye beklenilen yaklaşımların olmadığını gören Çerkes insanımız arttıkça Çerkes hareketin de otomatik olarak bir derinlik başladı. Türkiye’nin demokratikleşmesi için mücadelenin bir ucundan tutmak isteyen bir kesim oluşuyordu.

Boş işlerle uğraşan, gelenek görenekten yoksun, zaten ekonomik olarak da bir yere gelememiş Çerkeslerin oluşturduğu bu kesim biz Çerkeslerin Türkiye’nin gözündeki uysal-akıllı tanımlamasına zarar vermekteydi. Bu durum doğal olarak öncelikle kendini "Çerkes Türkleri", "Kafkas Kartalları" diye adlandıran Türk Milliyetçisi Çerkeslerimizi rahatsız etmekteydi. Bu kesimden insanlarımız her fırsatı kullanarak "aslında amaçları Türkiye’yi bölüp parçalamak olan" bu kötü Çerkesleri karalamalara başladı. Hatta bir kısmı bu işi daha profesyonelce yürütebilmek için gizli servis de görev almaya kadar devletin etkin kademelerinde yer almaya başladı. Böylece derinlik artıyordu.

Solcular-sağcılar derken 2008 model ‘’solcusağcılar’’ oluşmaya başladığı Türkiye’mizde. Kemalizm, komünizmi tarihten silemeye başlamıştı. Türkiye’de yaşayan herkes Türk’tür ve ‘’Kahrolsun Amerika’’cıların oluşturduğu bu grup Kurtlar Vadisini fazla seyretmenin etkisine kapılıp biraz da asker gazlaması ile örtülü darbe bütçesinden de tam destekle "Askeri Darbelerin" modasını yitirmesi nedeniyle sivil darbe hazırlıkları yaparken; Yankilerin gizli servislerinin telefon dinleme cihazlarından haberdar olmadıkları için faka basmışlardı. Erdoğan’a generallerce elkonacak şifrelerinden esinlenerek kurulan örgüt de kısa bir sureliğine yakalanınca planlar değişmişti.

Yakalananlar ayaklarından çıkardıkları topu sağ köşede bekleyen Yargıtay’a plase etmişlerdi. ‘’Solcusağcı’’ kesimin inadına iktidarı elince tutan ‘’Sam Amcacıislamcılar’’ hızla kadrolaşmaktaydı. Gol yemeye niyetleri hiç yoktu.

Bu yelpazeye biz Çerkeslerin ayak uyması uzun sürmedi. Müslüman olmayan Çerkeslere inat olarak ‘’Müslüman Çerkesler’’ gibi oluşumlar başladı. Turancı Çerkeslerden sonra Bu grupla da karşılaşmak gurur verici yanımızdı.

Artık derinleşiyorduk. Derinleştikçe ayrışıyorduk.. Rusçularımız, Türkçülerimiz, dincilerimiz ile siyaset arenasına hoş geliyorduk.

Ancak bunları demokrasi şemsiyesi altında oluşturmaya çalışıncada  çok komik oluyorduk…